II GSK 1402/21

II GSK 1402/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Rysz
Marek Krawczak
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2101/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-02-08
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 4 pkt 7, pkt 10, pkt 11, art. 7a, art. 8, art. 18 ust. 4a, art. 18 ust. 4b, art. 92a ust. 1 i ust. 7, art. 92a ust. 1 i 6
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Marek Krawczak Protokolant asystent sędziego Justyna Mordwiłko-Osajda po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2101/20 w sprawie ze skargi F. w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od F. w W. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1800 (słownie: tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 lutego 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2101/20 oddalił skargę F. w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego 6 lutego 2019 r. skontrolowali pojazd marki Ford o nr rej. [...], którym kierował A.B.
Pasażer pojazdu zamówił usługę przewozową przy pomocy aplikacji Taxify (obecnie Bolt). Kurs odbył się na trasie z ulicy Rewolucji 1905 r. na ulicę Wydawniczą w Łodzi. Pasażer oświadczył, że pojazd nie posiadał kasy fiskalnej ani taksometru, ponadto na pojeździe nie było oznaczeń charakterystycznych dla taksówki. Z zeznań świadka wynikało, że nie zawierał żadnej umowy przed wykonaniem przewozu i nie wnosił opłaty. Po wykonaniu usługi aplikacja pobrała z karty płatniczej pasażera kwotę 5 zł.
A. B. przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że wykonywał przewóz w imieniu F. w W. (zwanej dalej również: Fundacją, stroną, skarżącą), na podstawie umowy o współpracy na zasadzie wolontariatu. Kierowca wyjaśnił, że w trakcie przewozu przeprowadza ankiety dotyczące bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz dodał, że od Fundacji nie otrzymuje wynagrodzenia, a jedynie zwrot za paliwo i serwis samochodu typu naprawy, mycie etc. Pojazd został mu przekazany przez Fundację, natomiast jego właścicielem jest leasingodawca.
Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał [...] grudnia 2019 r. decyzję o nałożeniu na Fundację kary pieniężnej w wysokości 8800 zł za naruszenia opisane w lp. 1.5 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm., dalej: u.t.d.).
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] lipca 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
F. w W. wniosła skargę na powyższą decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę stwierdził, że w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym prawidłowo został ustalony podmiot wykonujący przewóz i była nim skarżąca Fundacja. Sąd podzielił przy tym stanowisko organu, że skarżąca podczas przeprowadzonej kontroli wykonywała transport drogowy w postaci przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. Wykonywano bowiem zarobkowo przewóz osób, w sposób niepozwalający zakwalifikować go jako przewóz regularny, bądź wahadłowy, zdefiniowane w art. 4 pkt 7 i pkt 10 u.t.d. Sąd podkreślił, że stosownie do art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny można wykonywać z pewnymi - nie mającymi miejsca w tej sprawie, a wymienionymi w art. 18 ust. 4b u.t.d., wyjątkami, jedynie pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że zatrzymany pojazd był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą oraz to, że w chwili zatrzymania do kontroli kierowca przewoził pasażera odpłatnie na wytyczonej przez pasażera, jako zamawiającego przewóz, trasie w Łodzi. Niesporne jest również, że usługa tego przewozu została zamówiona za pośrednictwem aplikacji internetowej. Ponadto kierowcę wiązała ze skarżącą umowa dotycząca świadczenia usługi na zasadzie wolontariatu, a samochód, którym wykonywano przewóz został przekazany kierowcy przez skarżącą, natomiast właścicielem pojazdu jest leasingodawca. Sąd stanął na stanowisku, że skarżąca była organizatorem przewozu i wykonywała zobowiązanie polegające na przewiezieniu pasażera na terenie Łodzi. Natomiast kierowca był jedynie osobą świadczącą usługę kierowania pojazdem w ramach umowy zawartej ze skarżącą i na zasadach wolontariatu, choć z wykorzystaniem narzędzia internetowego – aplikacji Bolt, która służy do kojarzenia zamawiających przejazdy i przewoźników.
Sąd pierwszej instancji stwierdził, że naruszenia prawa w sferze działalności polegającej na świadczeniu usług transportu drogowego wiążą się z odpowiedzialnością administracyjną. Niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie ( naruszenie z lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.), sankcjonowane jest karą 800 zł, zaś za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy (naruszenie z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.), wymierza się karę 8 000 zł).
F. w W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jego uchylenia w całości i rozpoznania skargi poprzez uchylenie decyzji
Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2020 r. nr [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Ponadto skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zarzuciła naruszenie:
I. prawa materialnego w postaci:
1) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b u.t.d. w związku z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę A. B., nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym
2) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
3) niewłaściwego zastosowania art. 14 ust 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 oraz w związku z lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu skarżącemu kary za niezgłoszenie zmian danych do licencji, w sytuacji, w której organ w zaskarżonej decyzji stwierdził w sposób jednoznaczny, że Skarżący nie posiadał na dzień kontroli ważnej licencji uprawniającej go do wykonywania tzw. przewozu okazjonalnego;
4) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11 oraz art. 18 ust 4 a b u.t.d. w związku z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego kasacyjnie wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy;
5) niewłaściwego zastosowania art. 92 a ust 1 i 6 u.t.d. w związku z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy w związku z 4 pkt. 6a ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
6) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz brak odniesienia się do wszystkich wskazanych zarzutów skargi skierowanej do decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2020 r. przejawiający się w braku wyczerpującego ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu naruszenia art. 7 oraz 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w kontekście niepodjęcia wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności
a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,
b) braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, oraz w jaki sposób odbyła się płatność;
d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego
przejazdu;
e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.
Powyższe naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż WSA w Warszawie pominął podczas rozpoznawania sprawy podniesione wyżej okoliczności, zaś gdyby okoliczności te nie zostały pominięte, rozstrzygnięcie wydane w sprawie mogło być odmienne;
7) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo rażącego naruszenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów art. 7, 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności:
a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,
b) braku zweryfikowania przez organ czy Kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem oraz w jaki sposób odbyła się płatność;
d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz skarżącego, a więc przewóz miał charakter odpłatny, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.
Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenia oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono wystąpienia przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone powołanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej należy zauważyć, że najdalej idący zarzut procesowy dotyczył naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Powołany przepis określa elementy, które musi zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Naruszenie powołanego przepisu może mieć miejsce, gdy uzasadnienie nie zawiera wymienionych elementów.
Podkreślenia wymaga, że w ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest możliwe kwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu odnośnie do wykładni bądź zastosowania prawa (por. wyroki NSA: z 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 1821/14; z 6 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 985/17.
Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną także wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia Sądu pierwszej instancji nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia (por. uchwałę składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09), lub sporządzone jest w taki sposób, że nie jest możliwa jego kontrola instancyjna.
W orzecznictwie przyjmuje się, że funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się między innymi w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, aby możliwe było przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego kontroli, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej.
Inną natomiast kwestią jest siła przekonywania argumentów użytych przez Sąd pierwszej instancji dla wykazania zasadności wydanego orzeczenia. Brak przekonania strony co do trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym co do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa, czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie odpowiada oczekiwaniom podmiotu wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera stanowisko odnośnie do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, a zawarty w nim wywód określa podstawę prawną orzeczenia oraz jej wyjaśnienie. Podane motywy, którymi kierował się Sąd są jasne i pozwalają na kontrolę instancyjną w granicach wyznaczonych skargą kasacyjną (art. 183 § 1 p.p.s.a.). To zaś, że Sąd pierwszej instancji nie odniósł się odrębnie do każdego z zarzutów skargi w zakresie naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ ocena WSA odnośnie do tych zarzutów wynika jasno z całokształtu uzasadnienia zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 6 lutego 2018 r., sygn. akt II GSK 3102/17). Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 141 § 1 pkt 4 p.p.s.a. jednym z elementów uzasadnienia orzeczenia sądu jest przytoczenie zarzutów skargi, a z tego z kolei wywodzi się obowiązek sądu odniesienia się do tych zarzutów. Nie oznacza to jednak, że wypełniając go sąd ma zawsze obowiązek odnieść się do każdego z argumentów, mających w ocenie strony świadczyć o zasadności zarzutu. Wystarczy, gdy z wywodów sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa zarzucanego w skardze, co w rozpoznawanej sprawie miało miejsce.
Z podanych przyczyn zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. okazał się niezasadny.
Przed odniesieniem się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przez GITD przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym i profesjonalnym środkiem prawnym zaskarżenia wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, co znalazło swój wyraz również w przymusie adwokacko-radcowskim, tj. obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Zarzuty nieodpowiadające wymogom określonym w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych (por. np. postanowienie NSA z 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/04, OSP z 2005 r. z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36 oraz wyroki NSA z:16 listopada 2011r., sygn. akt II FSK 861/10; 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 22/18).
Zarzut naruszenia przepisów postępowania może być uwzględniony tylko wówczas, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wykazanie potencjalnego wpływu uchybienia procesowego na wynik sprawy należy do strony wnoszącej skargę kasacyjną. Przez "wpływ", o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym, stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie orzeczeniem sądu pierwszej instancji, który chociaż nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną, wynikającym z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z wykazaniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Nie wystarczy zatem przytoczenie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną, określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., decyduje bowiem tylko takie uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor nie wyjaśnił, na czym dokładnie miałoby polegać zarzucane naruszenie przepisów postępowania w relacji do określonych nimi i adresowanych do wojewódzkiego sądu administracyjnego wzorców kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a w rezultacie, jaki miałby być wpływ zarzucanych naruszeń na wynik sprawy. Jeżeli tak, to w świetle wszystkich konsekwencji wynikających z zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu przez Naczelnym Sądem Administracyjnym, o których była mowa powyżej, zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że sposób, w jaki skonstruowano oraz uzasadniono omawiany zarzut naruszenia przepisów postępowania, nie daje podstaw do uznania, że skarżąca kasacyjnie skutecznie podważyła stan faktyczny, który przyjęty został przez Sąd pierwszej instancji - jako prawidłowo ustalony przez organ - za podstawę wyrokowania w rozpoznawanej sprawie. Podniesiony w punkcie 7 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania został ograniczony jedynie do podania istniejących - według skarżącej - uchybień, ale nie spełnia on warunku koniecznego, który musi być spełniony przy formułowaniu zarzutu procesowego, tj. wykazania wpływu tego naruszenia na wynik sprawy.
Przystępując do oceny zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy przypomnieć, że zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d., krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju (...), przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa przepis art. 5b ust. 1 u.t.d., według którego podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że nieprowadzenie zarejestrowanej, legalnej działalności gospodarczej nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu faktycznie wykonującego przewóz za naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji. Podmiot wykonujący transport to również ten, kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, chociaż nie dopełnił warunków legalnego wykonywania działalności gospodarczej (por. np. wyroki NSA z: 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08, 4 listopada 2009 r., sygn. akt II GSK 166/09). Jak podkreśla się w orzecznictwie, wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej (por. np. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 701/17).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji słusznie podzielił stanowisko organów, że Fundacja wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny, to przewóz osób który nie stanowi przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Stosownie do art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, za usługi okazjonalne uznaje się usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika. Konfrontacja ustaleń dokonanych w toku kontroli drogowej przeprowadzonej 6 lutego 2019 r. z przesłankami dającymi się wyprowadzić z powołanych przepisów art. 4 pkt 11 u.t.d. i art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 pozwala uznać, że skarżąca wykonywała odpłatny przewóz okazjonalny osób w rozumieniu tych unormowań, przy czym podmiotem, który zainicjował przedmiotowy przewóz był pasażer, zlecający jego wykonanie przy pomocy aplikacji Bolt. Przewóz ten nie spełnił wszystkich wymagań określonych przepisami prawa, albowiem samochód, którym w imieniu skarżącej wykonywany był w dniu kontroli przewóz osób, był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób, łącznie z kierowcą. Przepis art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. a), b), c) u.t.d. wymaga dla przyjęcia dopuszczalności wykonywania przewozu okazjonalnego, a w konsekwencji wyłączenia możliwości ukarania z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, spełnienia warunków przewidzianych w tym przepisie, a nie było kwestionowane, że warunki te w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie zostały spełnione.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 4 pkt 11 i art. 18 ust 4 a b u.t.d. w związku z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym są niezasadne. Jeżeli chodzi natomiast o zarzut naruszenia art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. przez jego niewłaściwe zastosowanie, to podstawą nałożenia na skarżącą kary pieniężnej było ustalenie, którego Fundacja nie podważyła, że kontrolowany przewóz był wykonywany w imieniu skarżącej, pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. W związku z tym Sąd pierwszej instancji słusznie uznał za prawidłową klasyfikację prawną tego naruszenia przyjętą w zaskarżonej decyzji.
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, dokonując oceny prawnej ustalonego w sprawie stanu faktycznego, WSA nie naruszył zatem powołanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o transporcie drogowym, zasadnie wskazując i wyjaśniając, że skoro opisane w decyzji naruszenia zostały stwierdzone, to uzasadnione było zastosowanie przez organ art. 92a ust. 1 u.t.d. i nałożenie na podstawie tego przepisu kary pieniężnej.
Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł ocenić zarzutu naruszenia art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, ponieważ autor skargi kasacyjnej nawet nie podjął próby jego uzasadnienia. Prawidłowo sformułowana skarga kasacyjna wymaga indywidualnego uzasadnienia każdego zarzutu, wobec każdego z przepisów, które w ocenie strony skarżącej kasacyjnie, naruszył Sąd pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, czy korygowania postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków, jak i zakresu zaskarżenia (por. wyrok NSA z 18 marca 2021 r., sygn. akt II GSK 12/21 oraz powołane tam orzecznictwo).
Chybiony okazał się także zarzut naruszenia art. 14 ust 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 oraz w związku z lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na wymierzeniu skarżącej kary za niezgłoszenie zmian danych do licencji, w sytuacji, w której organ w zaskarżonej decyzji stwierdził w sposób jednoznaczny, że Fundacja nie posiadała na dzień kontroli ważnej licencji uprawniającej ją do wykonywania tzw. przewozu okazjonalnego. Wbrew twierdzeniom skarżącej w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy nie kwestionował, że w dniu kontroli skarżąca posiadała ważną licencję nr 10/2018 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (por. s. 4 decyzji z [...] lipca 2020 r.), zaś Sąd pierwszej instancji uznał to stanowisko za prawidłowe. W związku z tym zgłoszenie pojazdu do posiadanego uprawnienia było wymagane, zgodnie z art. 14 ust. 1 u.t.d. Skarżąca musiała zgłaszać zmiany danych do licencji, ponieważ podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym zawsze wymaga uzyskania licencji, a w konsekwencji zgłaszania zmiany danych niezależnie od spełniania bądź niespełniania w danym konkretnym przewozie dodatkowych wymogów z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d.
Fundacja, wobec braku znamion innych rodzajów przewozu, wykonywała w istocie przewóz okazjonalny, do czego mogła wykorzystywać posiadaną licencję, jednakże pod warunkiem spełnienia dodatkowych wymagań przewidzianych przez prawo. Świadczenie usługi przewozowej, słusznie uznanej przez organy i WSA za "przewóz okazjonalny", implikowało także inne obowiązki, takie jak zgłoszenie pojazdu do posiadanej licencji. Odpowiedzialność z tego tytułu została prawidłowo przypisana Fundacji.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) i § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).