II GSK 1402/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną F. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej. Sprawa dotyczyła kontroli pojazdu wykonującego przewóz osób za pośrednictwem aplikacji Bolt. Kierowca zeznał, że przewóz odbywał się w imieniu Fundacji na zasadzie wolontariatu, z refundacją kosztów paliwa. Organy nałożyły karę za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, w tym za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem nieprzystosowanym konstrukcyjnie (przeznaczonym do 5 osób zamiast powyżej 7). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Fundacji, uznając, że prawidłowo ustalono podmiot wykonujący przewóz i że była nim skarżąca Fundacja, która wykonywała transport drogowy w postaci przewozu okazjonalnego. Sąd podkreślił, że przewóz okazjonalny można wykonywać jedynie pojazdem przeznaczonym do przewozu powyżej 7 osób, z pewnymi wyjątkami, które nie miały zastosowania w tej sprawie. Ponadto, usługa została zamówiona przez aplikację internetową i była odpłatna. Fundacja wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego, błędną interpretację definicji przewozu okazjonalnego w kontekście aplikacji Bolt oraz naruszenie przepisów postępowania przez WSA. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że zarzuty procesowe dotyczące naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. nie zostały skutecznie uzasadnione, a strona nie wykazała istotnego wpływu zarzucanych uchybień na wynik sprawy. Odnosząc się do zarzutów prawa materialnego, NSA potwierdził stanowisko WSA i organów, że Fundacja wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych, co uzasadniało nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. Sąd odrzucił również zarzut dotyczący niezgłoszenia zmian do licencji, wskazując, że nawet posiadając licencję, Fundacja musiała zgłaszać zmiany dotyczące pojazdu, a przewóz okazjonalny wymagał spełnienia dodatkowych warunków, których nie dopełniono. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego wykonywanego za pośrednictwem aplikacji mobilnych, wymogów konstrukcyjnych pojazdów, odpowiedzialności podmiotów organizujących przewóz oraz formalnych wymogów skargi kasacyjnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym. Interpretacja przepisów proceduralnych (p.p.s.a.) ma ogólne zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przewóz osób wykonany za pośrednictwem aplikacji mobilnej (Bolt) przez kierowcę działającego w imieniu fundacji, przy użyciu pojazdu osobowego, stanowi przewóz okazjonalny w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, jeśli pojazd nie spełnia wymogów konstrukcyjnych dla tego typu przewozu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przewóz taki stanowi przewóz okazjonalny, a jego wykonywanie pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych (przeznaczonym do przewozu do 5 osób zamiast powyżej 7) stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, uzasadniające nałożenie kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przewóz zainicjowany przez pasażera za pośrednictwem aplikacji Bolt, wykonany przez kierowcę w imieniu fundacji, był przewozem okazjonalnym. Kluczowe było, że pojazd był przeznaczony do przewozu 5 osób, a ustawa wymaga dla przewozu okazjonalnego pojazdu przeznaczonego do przewozu powyżej 7 osób, z zastrzeżeniem wyjątków, które nie miały zastosowania. Brak spełnienia tych wymogów skutkował odpowiedzialnością administracyjną.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, w szczególności dotyczące uzasadnienia wyroku (art. 141 § 4 p.p.s.a.) oraz nieuwzględnienia skargi mimo zarzucanych naruszeń przepisów K.p.a. (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.), może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zarzuty te nie są skutecznie uzasadnione i strona nie wykaże istotnego wpływu zarzucanych uchybień na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zostały skutecznie sformułowane i uzasadnione. Strona nie wykazała, w jaki sposób zarzucane uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, co jest wymogiem formalnym skargi kasacyjnej. Uzasadnienie WSA zostało uznane za wystarczające do kontroli instancyjnej.
Czy nałożenie kary pieniężnej za niezgłoszenie zmian danych do licencji jest zasadne, jeśli organ stwierdził, że strona nie posiadała ważnej licencji na wykonywanie przewozu okazjonalnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nawet jeśli strona posiadała licencję na przewóz osób, obowiązek zgłoszenia zmian danych do licencji (w tym zgłoszenia pojazdu) nadal istniał, a jego niewypełnienie stanowiło odrębne naruszenie.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że Fundacja posiadała licencję na przewóz osób, ale wykonywany przewóz okazjonalny wymagał spełnienia dodatkowych warunków, w tym zgłoszenia pojazdu do licencji. Niezależnie od tego, czy przewóz był prawidłowy pod względem technicznym, obowiązek zgłoszenia zmian do licencji istniał i jego naruszenie było podstawą do nałożenia kary.
Przepisy (23)
Główne
u.t.d. art. 4 § pkt 11
Ustawa o transporcie drogowym
Przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, specjalnego lub wahadłowego. W kontekście aplikacji mobilnej, inicjatywa pasażera lub przewoźnika może być podstawą do uznania przewozu za okazjonalny, o ile spełnione są inne wymogi.
u.t.d. art. 18 § ust. 4a
Ustawa o transporcie drogowym
Przewóz okazjonalny można wykonywać jedynie pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z zastrzeżeniem wyjątków.
u.t.d. art. 92a § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
Podstawa nałożenia kary pieniężnej za naruszenia przepisów o transporcie drogowym.
u.t.d.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Tekst jednolity, Dz.U. 2019 poz. 2140
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.t.d. art. 4 § pkt 7
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 4 § pkt 10
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 7a
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 8
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 4b
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 6
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 7
Ustawa o transporcie drogowym
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstaw uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2001 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady art. 2 § pkt 4
Definicja 'usług okazjonalnych' w kontekście międzynarodowego transportu autobusowego, która może być pomocnicza przy interpretacji krajowych przepisów.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 4
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przewóz okazjonalny wykonany pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych (przeznaczonym do 5 osób zamiast powyżej 7) stanowi naruszenie ustawy o transporcie drogowym. • Nawet posiadając licencję na przewóz osób, obowiązek zgłoszenia zmian danych do licencji (w tym pojazdu) jest odrębnym naruszeniem. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zostały skutecznie uzasadnione i nie wykazano ich istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Czynności wykonywane przez skarżącego nie wyczerpywały definicji przewozu okazjonalnego w rozumieniu ustawy. • Przewóz jedynie jednej osoby nie wypełnia znamion 'przewozu okazjonalnego'. • Niewłaściwe zastosowanie art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. poprzez nałożenie kary mimo braku spełnienia kryterium podmiotu świadczącego przewóz drogowy. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA (brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej, brak odniesienia do zarzutów skargi, brak zebrania materiału dowodowego). • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. przez WSA (nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
Przewóz okazjonalny można wykonywać z pewnymi - nie mającymi miejsca w tej sprawie, a wymienionymi w art. 18 ust. 4b u.t.d., wyjątkami, jedynie pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. • Niezgłoszenie w formie pisemnej [...] zmiany danych [...] w wymaganym terminie sankcjonowane jest karą 800 zł, zaś za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego [...] wymierza się karę 8 000 zł. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną także wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia Sądu pierwszej instancji nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. • Nie jest możliwe kwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu odnośnie do wykładni bądź zastosowania prawa w ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. • Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym i profesjonalnym środkiem prawnym zaskarżenia wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, co znalazło swój wyraz również w przymusie adwokacko-radcowskim. • Wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Rysz
sędzia
Marek Krawczak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego wykonywanego za pośrednictwem aplikacji mobilnych, wymogów konstrukcyjnych pojazdów, odpowiedzialności podmiotów organizujących przewóz oraz formalnych wymogów skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym. Interpretacja przepisów proceduralnych (p.p.s.a.) ma ogólne zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób za pośrednictwem aplikacji mobilnych (Bolt), co czyni ją interesującą dla szerszego grona odbiorców. Wyjaśnia ona zasady odpowiedzialności prawnej w tym obszarze i konsekwencje niespełnienia wymogów formalnych.
“Czy przewóz przez aplikację Bolt to legalny transport okazjonalny? NSA wyjaśnia, kiedy można stracić tysiące złotych kary.”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.