Orzeczenie · 2026-05-21

C-52/25 i C-53/25

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2026-05-21
cjeupomoc_panstwapomoc na wyrównanie szkód klimatycznych w rolnictwieWysokatrybunal
pomoc państwarolnictwoniekorzystne zjawiska klimatyczneubezpieczeniarozporządzenie 702/2014suszgradobicieMŚPTFUE

Podsumowanie

Sprawa C-52/25 i C-53/25 dotyczyła wykładni art. 25 ust. 9 rozporządzenia (UE) nr 702/2014 w kontekście pomocy państwa dla rolników wyrównującej szkody spowodowane niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi. Rolnicy z Belgii, których gospodarstwa ucierpiały w wyniku suszy, otrzymali obniżoną o 50% pomoc, ponieważ nie wykupili polisy ubezpieczeniowej obejmującej co najmniej 50% ich produkcji i dotyczące najczęściej występujących w Belgii zjawisk klimatycznych (gradobicia). Rolnicy podnosili, że nie mogli ubezpieczyć swojej specyficznej produkcji (użytki zielone, wypas zwierząt) od gradobicia lub że susza nie była objęta dostępnymi polisami. Sąd odsyłający (cour d’appel de Mons) zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami, czy pomoc powinna być zmniejszona, jeśli szkoda została spowodowana przez zjawisko inne niż najczęstsze ryzyka, a także czy zmniejszenie ma zastosowanie, gdy beneficjent nie był w stanie wykupić wymaganej polisy ze względu na specyfikę produkcji. Trybunał orzekł, że art. 25 ust. 9 rozporządzenia nr 702/2014 należy interpretować w ten sposób, że pomoc nie może zostać zmniejszona, jeżeli beneficjent nie był w stanie wykupić polisy ubezpieczeniowej spełniającej wymogi rozporządzenia (obejmującej najczęstsze ryzyka i co najmniej 50% produkcji) ze względu na rodzaj prowadzonej produkcji i ofertę dostępną na rynku ubezpieczeń. Podkreślono, że celem przepisu jest zachęcenie do ubezpieczeń, ale nie można karać rolników, którzy obiektywnie nie mieli takiej możliwości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących pomocy państwa dla rolników w przypadku szkód klimatycznych, zwłaszcza w kontekście wymogów ubezpieczeniowych i możliwości ich spełnienia przez beneficjentów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia 702/2014 i może wymagać dostosowania do innych regulacji lub specyfiki krajowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pomoc na wyrównanie szkód spowodowanych przez niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej powinna zostać zmniejszona o 50%, jeżeli szkoda została spowodowana przez zjawisko, które nie jest statystycznie najczęściej występującym w danym państwie członkowskim lub regionie, a jednocześnie nie stanowi ryzyka, które może zostać objęte ubezpieczeniem w tym państwie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pomoc nie powinna zostać zmniejszona o połowę w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Zgodnie z celem art. 25 ust. 9 rozporządzenia nr 702/2014, który ma zachęcać do ubezpieczeń od najczęstszych ryzyk, zmniejszenie pomocy nie jest uzasadnione, gdy szkoda jest spowodowana przez zjawisko inne niż najczęstsze i niemożliwe do ubezpieczenia.

Czy pomoc na wyrównanie szkód spowodowanych przez niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej może zostać zmniejszona o 50%, jeżeli beneficjent nie był w stanie wykupić polisy ubezpieczeniowej spełniającej wymogi rozporządzenia (obejmującej najczęstsze ryzyka i co najmniej 50% produkcji) ze względu na specyfikę prowadzonej produkcji i ofertę dostępną na rynku ubezpieczeń?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pomoc nie może zostać zmniejszona o połowę, jeżeli beneficjent wykaże, że nie był w stanie wykupić wymaganej polisy.

Uzasadnienie

Jeśli beneficjent nie miał obiektywnej możliwości wykupienia polisy ubezpieczeniowej spełniającej wymogi rozporządzenia ze względu na specyfikę produkcji i ofertę rynkową, nie można mu zarzucać braku racjonalnych wysiłków w celu zminimalizowania ryzyka, a efekt zachęty do ubezpieczeń staje się bezprzedmiotowy. W takim przypadku zmniejszenie pomocy jest nieuzasadnione.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
rolnicy (skarżący w postępowaniach głównych)

Strony

NazwaTypRola
RZosoba_fizycznaskarżący
GTosoba_fizycznaskarżący
AXosoba_fizycznaskarżący
UIosoba_fizycznaskarżący
Région wallonneorgan_krajowypozwany

Przepisy (7)

Główne

Rozporządzenie 702/2014 art. 25 § ust. 9

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014

Pomoc przyznana na wyrównanie szkód spowodowanych przez niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej zmniejsza się o 50%, chyba że beneficjent wykupił polisę ubezpieczeniową na co najmniej 50% średniej rocznej produkcji lub dochodu związanego z produkcją i obejmującą zagrożenia związane z niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi statystycznie najczęściej występującymi w danym państwie członkowskim lub regionie. Zmniejszenie nie ma zastosowania, jeśli beneficjent nie był w stanie wykupić takiej polisy ze względu na specyfikę produkcji i ofertę rynkową.

Pomocnicze

TFUE art. 107

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 108 § ust. 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rozporządzenie 702/2014 art. 3

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014

Rozporządzenie 702/2014 art. 25 § ust. 1

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014

Rozporządzenie 702/2014 art. 25 § ust. 2-10

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rolnicy nie mogli wykupić ubezpieczenia od najczęstszych ryzyk klimatycznych (gradobicia) ze względu na specyfikę swojej produkcji (użytki zielone, wypas zwierząt). • Dostępne polisy ubezpieczeniowe nie obejmowały szkód spowodowanych suszą, która była przyczyną strat. • Zmniejszenie pomocy w sytuacji, gdy beneficjent nie miał obiektywnej możliwości ubezpieczenia się, jest sprzeczne z celem rozporządzenia i prowadzi do nieuzasadnionego obciążenia rolników.

Odrzucone argumenty

Sąd apelacyjny w Liège uznał, że rolnicy mieli możliwość wykupienia ubezpieczenia od gradobicia, które jest najczęstszym ryzykiem w Belgii.

Godne uwagi sformułowania

nie stanowi ryzyka, które może zostać objęte ubezpieczeniem w danym państwie członkowskim lub regionie • nie można zarzucać, że nie podjął wszelkich racjonalnych wysiłków w celu zminimalizowania finansowych konsekwencji przewidywalnego ryzyka • efekt zachęty [...] staje się bezprzedmiotowy

Skład orzekający

A. Kumin

pełniący obowiązki prezesa izby

S. Gervasoni

sędzia

M. Bošnjak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy państwa dla rolników w przypadku szkód klimatycznych, zwłaszcza w kontekście wymogów ubezpieczeniowych i możliwości ich spełnienia przez beneficjentów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia 702/2014 i może wymagać dostosowania do innych regulacji lub specyfiki krajowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak prawo UE może chronić rolników w obliczu zmian klimatycznych i nieprzewidzianych trudności, podkreślając znaczenie elastyczności w stosowaniu przepisów, gdy rynek nie oferuje odpowiednich rozwiązań.

Rolnicy wygrali z biurokracją: UE chroni przed suszą, gdy ubezpieczyciele zawodzą!

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy