# Jakie błędy formalne prowadzą do odrzucenia skargi kasacyjnej?

*Data publikacji: 2026-05-21 · obszar prawa: cywilne · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/sn-skarga-kasacyjna-bledy-formalne-odrzucenie*

Skarga kasacyjna to najbardziej sformalizowany środek zaskarżenia w polskim postępowaniu sądowym. Jej uchybienia konstrukcyjne — w odróżnieniu od zwykłych braków formalnych pism procesowych — są z reguły nieusuwalne i skutkują odrzuceniem a limine, bez wzywania do uzupełnienia. Najczęstsze przyczyny odrzucenia to: naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego, brak wniosku o przyjęcie do rozpoznania, brak lub wadliwe oznaczenie zakresu zaskarżenia i wniosku kasacyjnego, nieuiszczenie opłaty w terminie oraz brak podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.

## 1. Naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje bezwzględny przymus zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego ([art. 87(1) § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871)). Skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez stronę — bez udziału profesjonalisty — jest niedopuszczalna, a uchybienie to ma charakter nieusuwalny. SN orzekł, że „przymus adwokacko-radcowski odnosi się do każdego postępowania przed Sądem Najwyższym i wyłącza zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście" ([I CSK 1628/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-1628-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-reprezentacji-245738)). Konsekwencją jest odrzucenie skargi bez wzywania do uzupełnienia. Podobnie w postępowaniu sądowoadministracyjnym NSA potwierdził, że „niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej stanowi brak niepodlegający konwalidacji" ([III FZ 88/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-fz-88-25/odrzucenie-zazalenia-brak-profesjonalnej-reprezentacji-385196)).

## 2. Brak wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębnym, obligatoryjnym elementem konstrukcyjnym skargi. Nie można go domniemywać z uzasadnienia podstaw kasacyjnych. SN wyraźnie stwierdził, że „Sformalizowaniu skargi kasacyjnej towarzyszy surowy rygoryzm; skarga niespełniająca wymagań określonych w art. 398⁴ § 1 k.p.c. podlega odrzuceniu a limine" ([III CSK 365/06](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-365-06/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-wymogow-formalnych-483819)). W innej sprawie SN dodał, że „odwołanie się jedynie do uzasadnienia podstaw kasacyjnych nie spełnia wymogów formalnych" ([I CSK 167/07](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-167-07/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-2146395)) — skarżący musi wyraźnie sformułować i uzasadnić wniosek o przyjęcie skargi, wskazując na istotne zagadnienie prawne lub oczywistą zasadność skargi.

## 3. Wadliwe oznaczenie zakresu zaskarżenia i wniosku kasacyjnego

Skarga kasacyjna musi zawierać wyraźne wskazanie, czy orzeczenie jest zaskarżone w całości czy w części, oraz precyzyjne oznaczenie zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Brak tych elementów stanowi wadę konstrukcyjną. SN podkreślił, że „brak tego wskazania stanowi wadę konstrukcyjną skargi, skutkującą jej odrzuceniem a limine" ([II CSK 770/13](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-770-13/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-braki-formalne-431296)). Analogicznie — brak korelacji między zakresem zaskarżenia a wnioskiem kasacyjnym jest nieusuwalny. W sprawie [II CSKP 119/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-cskp-119-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-formalny-331836) SN odrzucił skargę właśnie z powodu braku precyzyjnego określenia zakresu zaskarżenia i wniosku kasacyjnego, co uniemożliwiło stwierdzenie korelacji między nimi. Ponadto błędne oznaczenie rodzaju orzeczenia (wyrok zamiast postanowienia) również prowadzi do odrzucenia — jak w sprawie [IV CSK 280/11](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-280-11/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-formalny-2157732), gdzie skarżący wskazał wyrok zamiast postanowienia.

## 4. Brak podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia

Przytoczenie podstaw kasacyjnych wraz z uzasadnieniem to istota skargi kasacyjnej. Ich brak jest wadą nieusuwalną — sąd nie wzywa do uzupełnienia, lecz od razu odrzuca skargę. NSA wyjaśnił, że „niespełnienie wymagań szczególnych przewidzianych tylko dla skargi kasacyjnej wymienionych w art. 176 po wyrazie oraz nie podlega sanacji" ([III OZ 536/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-oz-536-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-podstaw-uzasadnienia-615968)). Również brak samego wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia jest brakiem istotnym i nieusuwalnym — „skarga kasacyjna jest dotknięta brakiem istotnym, nieusuwalnym w trybie właściwym dla uzupełnienia braków formalnych i podlega odrzuceniu a limine" ([IV CSK 389/10](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-389-10/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-z-powodu-brakow-formalnych-356494)).

## 5. Nieuiszczenie opłaty w terminie

Opłata od skargi kasacyjnej musi być uiszczona w ustawowym terminie. Jej brak skutkuje odrzuceniem skargi. SN potwierdził, że „nie ma podstaw do przyjęcia, że wskutek częściowego zwolnienia od kosztów, opłata stała traci swój charakter" ([V CZ 12/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-cz-12-12/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-oplaty-sadowe-1984917)). Profesjonalny pełnomocnik ma obowiązek samodzielnego uiszczenia opłaty bez wezwania sądu. W sprawie [II UZ 4/09](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uz-4-09/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-oplaty-sadowe-285682) SN oddalił zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu wniesienia opłaty po terminie, podkreślając, że błędy pełnomocnika w tym zakresie obciążają stronę.

## 6. Błędy pełnomocnika i wady pełnomocnictwa

Za błędy profesjonalnego pełnomocnika odpowiada mocodawca — to zasada konsekwentnie stosowana w orzecznictwie. NSA podkreślił, że „Kryterium należytej staranności podlega tu podwyższeniu, bowiem profesjonalny pełnomocnik ma stosowne przygotowanie i znajomość procedur" ([I OZ 407/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-oz-407-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-po-terminie-bledy-pelnomocnika-666689)). Niezałączenie skargi kasacyjnej do pisma przewodniego nie stanowi braku formalnego podlegającego uzupełnieniu — pismo bez skargi nie jest skargą. Podobnie złożenie nieuwierzytelnionej kserokopii pełnomocnictwa zamiast odpisu skutkuje odrzuceniem. NSA orzekł, że „fotokopia może być uznana za odpis, o ile została uwierzytelniona" ([I FZ 278/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-278-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-pelnomocnictwa-942093)) — kserokopia bez poświadczenia nie spełnia wymogów [art. 47 § 2 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-47).

---

**Źródła:** I CSK 1628/23 (SN, 29.10.2024); III FZ 88/25 (NSA, 5.3.2025); III CSK 365/06 (SN, 28.11.2006); I CSK 167/07 (SN, 20.6.2007); II CSK 770/13 (SN, 24.6.2014); II CSKP 119/22 (SN, 24.2.2022); IV CSK 280/11 (SN, 16.11.2011); IV CSK 389/10 (SN, 26.11.2010); III OZ 536/23 (NSA, 25.10.2023); V CZ 12/12 (SN, 24.5.2012); II UZ 4/09 (SN, 19.3.2009); I OZ 407/22 (NSA, 14.9.2022); I FZ 278/22 (NSA, 14.12.2022); [art. 87(1) § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871); art. 398⁴ § 1 k.p.c. (wymogi konstrukcyjne skargi); art. 398⁶ § 2 k.p.c. (skutki braków formalnych); [art. 176 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-176); [art. 47 § 2 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-47).

> **Uwaga:** Artykuły 398⁴ i 398⁶ k.p.c. nie są zindeksowane w bazie legislacyjnej w formie z indeksem górnym — są to jednak realne przepisy Kodeksu postępowania cywilnego określające wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej i skutki ich niespełnienia.

## Źródła (orzeczenia)

- [I CSK 1628/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-1628-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-reprezentacji-245738) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2024-10-29
  > „rzepisie przymus adwokacko - radcowski odnosi się do każdego postępowania przed Sądem Najwyższym i wyłącza zdolność strony do podejmowania czynności procesowyc"
- [III FZ 88/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-fz-88-25/odrzucenie-zazalenia-brak-profesjonalnej-reprezentacji-385196) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2025-03-05
  > „Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyni wniesienie takiego zażalenia niedopuszczalnym z innych przyczyn w rozumieniu art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 194 § 4 p.p.s.a., stanowi brak niepodlegający konwalidacji"
- [III CSK 365/06](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-365-06/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-wymogow-formalnych-483819) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2006-11-28
  > „Sformalizowaniu skargi kasacyjnej towarzyszy surowy rygoryzm; skarga niespełniająca wymagań określonych w art. 3984 § 1 k.p.c. podlega odrzuceniu a limine"
- [I CSK 167/07](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-167-07/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-2146395) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2007-06-20
- [II CSK 770/13](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-770-13/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-braki-formalne-431296) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2014-06-24
  > „Brak tego wskazania stanowi wadę konstrukcyjną skargi, skutkującą jej odrzuceniem a limine"
- [II CSKP 119/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-cskp-119-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-formalny-331836) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2022-02-24
- [IV CSK 280/11](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-280-11/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-formalny-2157732) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2011-11-16
- [III OZ 536/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-oz-536-23/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-podstaw-uzasadnienia-615968) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2023-10-25
  > „niespełnienie wymagań szczególnych przewidzianych tylko dla skargi kasacyjnej wymienionych w art. 176 po wyrazie "oraz" nie podlega sanac"
- [IV CSK 389/10](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-389-10/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-z-powodu-brakow-formalnych-356494) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2010-11-26
- [V CZ 12/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-cz-12-12/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-oplaty-sadowe-1984917) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2012-05-24
  > „nie ma podstaw do przyjęcia, że wskutek częściowego zwolnienia od kosztów, opłata stała traci swój charakter"
- [II UZ 4/09](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-uz-4-09/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-oplaty-sadowe-285682) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2009-03-19
- [I OZ 407/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-oz-407-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-po-terminie-bledy-pelnomocnika-666689) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2022-09-14
  > „Kryterium należytej staranności podlega tu podwyższeniu, bowiem profesjonalny pełnomocnik ma stosowne przygotowanie i znajomość procedur"
- [I FZ 278/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-fz-278-22/odrzucenie-skargi-kasacyjnej-brak-pelnomocnictwa-942093) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2022-12-14
  > „fotokopia może być uznana za odpis, o ile została uwierzytelniona"

## Przepisy

- [art. 87(1) § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-871) — Kodeks postępowania cywilnego
- [art. 47 § 2 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-47) — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- [art. 176 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-176) — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt
