# Pytanie wokół: oddalenie zazalenia wstrzymanie wykonania decyzji lokalizacyjnej

*Data publikacji: 2026-05-31 · zweryfikowano: 2026-06-01 · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/ga-oddalenie-zazalenia-wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej*

## Krótka odpowiedź (TL;DR)

NSA konsekwentnie oddala zażalenia na odmowę wstrzymania wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja ta nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych i nie wywołuje skutków materialnoprawnych uzasadniających zastosowanie [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61). Ochronę tymczasową należy ewentualnie poszukiwać na etapie pozwolenia na budowę.

---

## 1. Dlaczego decyzja lokalizacyjna nie podlega wstrzymaniu wykonania?

Zgodnie z [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61) wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego jest dopuszczalne, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanka ta dotyczy jednak wyłącznie aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. NSA od lat podkreśla, że decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie spełnia tego kryterium – nie nakłada na strony obowiązków działania, zaniechania ani nakazu znoszenia zachowania innych podmiotów. Jak wskazał NSA: „Decyzja taka nie wywołuje skutków materialnoprawnych, jak również nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia prac budowlanych." ([II OZ 1188/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1188-18/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-2304854)). Podobnie w „Nie kreuje ona bowiem po stronie podmiotów żadnych praw i obowiązków nadających się do wykonania, mogących podlegać egzekucji." ([II OZ 601/13](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-601-13/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-470594)). W konsekwencji wstrzymanie wykonania takiej decyzji jest bezprzedmiotowe.

## 2. Czy możliwość ubiegania się o pozwolenie na budowę uzasadnia wstrzymanie?

Skarżący często argumentują, że decyzja lokalizacyjna kreuje prawo inwestora do wystąpienia o pozwolenie na budowę, a więc jest etapem realizacji inwestycji. NSA konsekwentnie odrzuca tę argumentację. W „Decyzja nie uprawnia do przystąpienia do realizacji inwestycji, bowiem jest wydawana na pierwszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego." ([II OZ 693/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-693-22/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-611606)). Sąd wyraźnie stwierdza, że sama obawa przyszłych aktów administracyjnych nie uzasadnia wstrzymania: „Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia inwestycji nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji." ([II OZ 1188/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1188-18/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-2304854)). Potwierdził to również „Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia inwestycji nie stanowi natomiast okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji." ([II OZ 233/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-233-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-526132)).

## 3. Kiedy NSA dopuszcza wstrzymanie – pozwolenie na budowę jako właściwy etap

NSA wskazuje, że właściwym momentem na ubieganie się o ochronę tymczasową jest etap pozwolenia na budowę. Zgodnie z [art. 28 ust. 1 u.p.b.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-budowlane/art-28) dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych. W „Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, podobnie jak decyzja o warunkach zabudowy terenu, nie uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych. Takie skutki wywiera dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę." ([II OSK 2033/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-osk-2033-23/lokalizacja-masztu-antenowego-inwestycja-celu-publicznego-3054090)). Podobnie w „Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, podobnie jak decyzja o warunkach zabudowy terenu nie uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych." ([II OZ 11/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-11-24/oddalenie-zazalenia-wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-561922)). NSA podkreśla, że ewentualne niebezpieczeństwa należy upatrywać na kolejnych etapach procesu inwestycyjnego.

## 4. Ciężar uprawdopodobnienia przesłanek przez skarżącego

Na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek z [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61). Argumenty ogólnikowe, bez wskazania konkretnych zagrożeń, są niewystarczające. W „nie można stwierdzić na tym etapie postępowania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków." ([II OZ 501/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-501-23/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-360878)). NSA podkreśla, że nawet powoływanie się na zagrożenie dla zdrowia czy spadek wartości nieruchomości nie wystarczy, gdy skutki te nie wynikają bezpośrednio z wykonania decyzji lokalizacyjnej. W „Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie rodzi praw do terenu, nie przesądza, czy opisane w niej przedsięwzięcie zostanie zrealizowane, w szczególności nie uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych." ([II OZ 1943/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1943-25/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-293952)).

## 5. Czy sąd bada legalność decyzji na etapie wniosku o wstrzymanie?

Nie. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania ma charakter incydentalny i służy wyłącznie ocenie przesłanek z [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61). Jak wskazał NSA w „nieuprawnionego „przedsądu"" ([II OSK 2033/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-osk-2033-23/lokalizacja-masztu-antenowego-inwestycja-celu-publicznego-3054090)) – ocena legalności zaskarżonej decyzji należy do etapu merytorycznego rozpoznania skargi. Podobnie w „sąd administracyjny oceniając zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie jest uprawniony do weryfikacji zarzutów kwestionujących jej legalność." ([II OZ 1943/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1943-25/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-293952)).

## 6. Wyjątek – gdy decyzja lokalizacyjna wywołuje skutki materialnoprawne

Warto zaznaczyć, że NSA w [II OZ 233/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-233-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-526132) częściowo skorygował argumentację WSA, przyznając: „przedmiotowa decyzja wywołuje skutki materialnoprawne w postaci ukształtowania warunków lokalizacji inwestycji oraz uprawnia inwestora do wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji umożliwiającej realizację danego przedsięwzięcia budowlanego." ([II OZ 233/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-233-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-526132)). Niemniej NSA podtrzymał, że same te okoliczności nie wpływają bezpośrednio na prawa i obowiązki skarżących w sposób uzasadniający wstrzymanie wykonania decyzji lokalizacyjnej.

---

**Źródła:**
- II OZ 1188/18 (NSA, 27.11.2018)
- II OZ 601/13 (NSA, 17.07.2013)
- II OZ 693/22 (NSA, 29.11.2022)
- II OSK 2033/23 (NSA, 05.10.2023)
- II OZ 11/24 (NSA, 30.01.2024)
- II OZ 233/24 (NSA, 16.05.2024)
- II OZ 501/23 (NSA, 12.09.2023)
- II OZ 1943/25 (NSA, 18.12.2025)
- [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61)
- [art. 28 ust. 1 u.p.b.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-budowlane/art-28)
- [art. 54 u.p.z.p.](https://lexedit.ai/przepisy/ustawa-o-planowaniu-i-zagospodarowaniu-przestrzennym/art-54)

## Źródła (orzeczenia)

- [II OZ 1188/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1188-18/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-2304854) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2018-11-27
  > „Decyzja taka nie wywołuje skutków materialnoprawnych, jak również nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia prac budowlanych."
- [II OZ 601/13](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-601-13/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-470594) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2013-07-17
  > „Nie kreuje ona bowiem po stronie podmiotów żadnych praw i obowiązków nadających się do wykonania, mogących podlegać egzekucji."
- [II OZ 693/22](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-693-22/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-611606) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2022-11-29
  > „Decyzja nie uprawnia do przystąpienia do realizacji inwestycji, bowiem jest wydawana na pierwszym etapie procesu inwestycyjno-budowlanego."
- [II OZ 233/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-233-24/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-526132) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-05-16
  > „Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia inwestycji nie stanowi natomiast okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji."
- [II OSK 2033/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-osk-2033-23/lokalizacja-masztu-antenowego-inwestycja-celu-publicznego-3054090) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-08-21
  > „decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter związany, a nie uznaniowy. Tym samym, ogólne odwołanie się do wartości wskazanych w art. 1 ust. 2 u.p.z.p., w tym takich jak m. in. ład przestrzenny, ochrona ś"
- [II OZ 11/24](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-11-24/oddalenie-zazalenia-wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-561922) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2024-01-30
  > „Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, podobnie jak decyzja o warunkach zabudowy terenu nie uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych."
- [II OZ 501/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-501-23/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-360878) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2023-09-12
  > „nie można stwierdzić na tym etapie postępowania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków."
- [II OZ 1943/25](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-oz-1943-25/wstrzymanie-wykonania-decyzji-lokalizacyjnej-inwestycji-celu-publicznego-293952) — Naczelny Sąd Administracyjny — wyrok z 2025-12-18
  > „Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, podobnie jak decyzja o warunkach zabudowy terenu, nie uprawnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych."

## Przepisy

- [art. 61 § 3 p.p.s.a.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-o-postepowaniu-przed-sadami-administracyjnymi/art-61) — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- [art. 28 ust. 1 u.p.b.](https://lexedit.ai/przepisy/prawo-budowlane/art-28) — Prawo budowlane
- [art. 54 u.p.z.p.](https://lexedit.ai/przepisy/ustawa-o-planowaniu-i-zagospodarowaniu-przestrzennym/art-54) — Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt
